Zararlı Atık Bertarafında Katılaştırma Yöntemi


Zararlı atıklar sahip oldukları zehirlilik, koroziflik, parlayıcılık ve patlayıcılık gibi özellikleri ile diğer atık türlerine nazaran yönetimlerinde daha çok dikkat edilmesi gereken atıklardır. Bu atıklar hâlihazırda ülkemizde yakma tesislerinde (direkt atık yakmak için kurulmuş atık yakma tesisleri, çimento fabrikaları gibi proseslerinde yakma sistemi kullanan işletmelerde) yakılmakta veya tehlikeli atık depo sahalarında depolanmaktadırlar.

Geçtiğimiz günlerde ülke gündemine bomba misali düşen zararlı atıkların vahşi depolama örneğinde olduğu gibi memleketimizde maalesef hâlihazırda oluşan tüm zararlı atıklar uygun bertaraf metotları ile bertaraf edilememektedir. Ve ne yazık ki bu gerçek memleketin bu konuda en yetkili kişisi tarafından da dile getirilmektedir.

Böylesi bir sorunu çözmek yolunda yapılması gereken ilk adım memlekette oluşan tüm zararlı atıkların neden uygun bertaraf metotları ile bertaraf edilmediğinin araştırılması, incelenmesi ve analiz edilmesi olacaktır. Atık üreticileri neden acaba orada yakma tesisi veya depo sahası dururken gidip de vahşi depolama ile bu atıklardan kurtulmak yoluna başvuruyorlar? Bu soruya verilebilecek iki cevap bulunabilir ki bunlar; ya atık üreticilerine yeteri kadar uygun bertaraf metodu sunamayışınızdır yada sunduğunuz bertaraf yöntemlerinin maliyetleri fazladır. Ülkemiz için her ikisi de geçerlidir. Ülkemizde zararlı atıkların bertarafı ile ilgili meşru yöntemler “Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği” ile açıklanmıştır ve buradaki metotların maliyetleri gerçek hayata gelindiğinde üreticiler için fazla olabilmektedir. Bu sebepledir ki zararlı atıkların bertarafında hem daha ucuz hem daha kolay hem daha basit alternatif bertaraf metotlarının bulunması, araştırılması ve uygulamaya kazandırılması gereklidir.

Katılaştırma/Kararlılaştırma işlemleri adını verdiğimiz bertaraf metotları da öteden beri ülkemizde olmasa bile gelişmiş ülkelerde zararlı atıkların bertarafında kullanılagelmiş ve başarısı ispatlanmış bir yöntemdir. Kısaca söylemek gerekirse katılaştırma/kararlılaştırma işlemleri bağlayıcı maddeler ile atıkların katı bir şekle sokulması ve böylelikle zarar potansiyellerinin giderilmesi işlemlerini kapsar. Bağlayıcı olarak çimento ve kireç gibi malzemeler kullanılabilir. Sonuçta ortaya çıkan malzeme çeşitli fiziksel, kimyasal ve mühendislik testleri ile çeşitli şekillerde test edilerek zararsız hale gelip gelmedikleri kontrol edilir.

Ben de yüksek lisans tezimde akümülatör imalat tesisi kimyasal atıksu artıma tesisi arıtma çamurunun çimento ile katılaştırılması üzerine yapmıştım. Elde ettiğim neticelere göre yapılan bu işlem ile hem bertaraf maliyetinde önemli bir düşüş sağlanmış olmakta hem de elde edilen malzemeden faydalanma yoluna giderek de bir geri kazanım söz konusu olmaktadır. Çimento teknolojisi ülkemizde bilinen ve herkes tarafından tatbik edilebilir teknolojidir. Dolayısıyla atık üreticileri kendi işletmelerinde bu teknoloji ile tehlikeli atıklarını çok daha ucuza ve çok daha basit bir şekilde bertaraf edebilir ve çevreye zarar vermemiş olurlar. Bu sebepledir ki ülkemizde de katılaştırma işlemlerinin meşru bertaraf yöntemleri arasına alınması ve desteklenmesi gerektiği kanaatindeyim. Ancak bu şekilde üreticiye daha basit, kolay ve ucuz bertaraf metotları sunarak ülkemizde oluşan tüm tehlikeli atıklar kontrol altına alınabilir ve çevreye zarar vermeden bertarafları sağlanabilir.

Sağlıklı günler dilerim.

Kâmil VARINCA

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.